Veteriner Coşkun: Keklikler Keneleri Yok Etmiyor, Aksine Taşıyor

Türkiye’de Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) vakaları uzun süredir ciddi bir halk sağlığı sorunu oluşturmaya devam ediyor. Her yıl yüzlerce kişi, kene ısırması sonucu hayatını kaybetmekte. Son zamanlarda ise sosyal medyada “keklikler keneleri yok eder” şeklinde iddialar gündeme geldi, ancak uzmanlar bu tür söylemlerin tamamen asılsız olduğunu belirtiyor.

Veteriner hekim ve kuş gözlemcisi Gökçe Coşkun, kekliklerin keneleri uzaklaştırmak veya yok etmek amacıyla kullanılmasının yanlış olduğunu, aksine kekliklerin keneler için ideal bir konakçı olduğunu ve hastalıkların yayılmasını artırabileceğini vurguladı. Ayrıca, üretim amacıyla doğaya salınan kekliklerin, doğal ekosistemi olumsuz etkilediğine de dikkat çekti.

Bilimsel Bulgular Kekliklerin Keneler İçin Uygun Konakçı Olduğunu Kanıtlıyor

Bilimsel araştırmalar, kekliklerin keneler için çok uygun bir konakçı olduğunu net bir şekilde ortaya koyuyor. İran’da gerçekleştirilen bir çalışmada, incelenen 53 keklikten 28’inde toplam 97 kene bulunmuş ve bu kenelerin hastalık taşıyan türleri içerdiği tespit edilmiştir. Bu çalışma, kekliklerin diyetinde kene ye yer olmadığını gösterirken, beslenmelerinin %88’inin bitkilerden ve %9’unun ise böceklerden oluştuğunu ortaya koyuyor.

Son 5 Yılda KKKA Vaka ve Ölüm Sayıları

• 2021: 1.440 vaka, 72 ölüm
• 2022: 1.310 vaka, 80 ölüm
• 2023: 699 vaka, 41 ölüm
• 2024: 593 vaka, 20 ölüm
• 2025 (ilk 6 ay): 400 vaka, 18 ölüm

Görüldüğü gibi her yıl yüzlerce vatandaşımız bu hastalıkla mücadele ediyor. Coşkun, 2025 yılındaki artış algısının aslında her yıl yaşanan acı tabloyu yansıttığını belirtti.

Kenelere Karşı Alınması Gereken Önlemler

Coşkun, kenelerin sadece KKKA hastalığıyla sınırlı kalmadığını, Lyme hastalığı, Akdeniz benekli ateşi, babesiosis, anaplasmosis ve ensefalit gibi birçok hastalığa da neden olabileceğine dikkat çekti. Kenelerden korunmak için şu önerileri sıraladı:

• Açık renkli kıyafetler tercih edin ve pantolon paçalarını çorap içine sokun.
• Kene kovucu spreyler kullanın.
• Patikalardan yürüyün, otluk ve çalılık alanlardan uzak durun.
• Evde dönüşte vücudunuzu detaylı şekilde kontrol edin; özellikle koltuk altı, kulak arkası, kasık, diz arkası ve saç dipleri dikkat edilmelidir.
• Evcil hayvanlarınızı düzenli şekilde kene açısından kontrol edin.

Kene Yapıştığında Ne Yapılmalı?

Coşkun, kenenin vücuda yapışması halinde hiçbir şekilde kendiniz çıkarmaya çalışmamanız gerektiğinin altını çizdi.
Ezmek veya üzerine kimyasal madde sürmek gibi hatalara düşmeyin; zaman kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurun. Ayrıca, evcil hayvanlarınız için veteriner önerisiyle damla, tava veya tablet şeklinde kullanılan dış parazit önleyicilerin düzenli uygulanmasının tüm ailesi açısından önemli olduğunu vurguladı.
Kene ısırmasının ardından; ateş, baş ağrısı, kas ağrısı, halsizlik, bulantı, kusma, ishal veya kanama gibi belirtiler ortaya çıkarsa, acilen sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.