Gölcükte Marmara Depreminden 26 Yıl Sonra Deniz Altındaki İzler Keşfedildi

Yarın, 17 Ağustos 1999’da yaşadığımız Marmara Depremi’nin 26. yılı. Bu büyük afet, Kocaeli’nin Gölcük ilçesinde gerçekleşmiş ve bölgedeki yapıları, yaşamları ve depreme ilişkin farkındalığımızı derinden etkilemiştir.

Deprem sırasında, Değirmendere Mahallesi Çınarlık Meydanı’ndaki kıyı hattının bir bölümü denize gömülmüş; binalar, araçlar ve iskeleler su altında kalmıştı. Aradan geçen yıllar sonrası, batık şehir görüntüsü su altı fotoğrafçıları ve belgeselciler tarafından tekrar kayda alınmaya başlandı.

Su Altında Neler Var?

Türkiye Sualtı Sporları Federasyonu (TSSF) Yönetim Kurulu Başkanvekili Hakan Arslan, su altı belgeselci Tahsin Ceylan, Değirmendere Sualtı Topluluğu Kurucu Başkanı Murat Kulakaç ve deprem uzmanı Yoshinori Moriwaki ile gerçekleştirilen dalışlar sonucunda, eski kıyı alanlarının su altında kaldığı görüldü. Bu çalışmalar sırasında, eski çay bahçeleri, çınar ağaçları, beton kalıntıları, sandalye ve fayanslı duvarlar net biçimde gözlemlendi.

Deniz Tabanda Kalan Yapılar

Uzmanlar, deniz tabanında kalan yapıların büyük ölçüde korunmuş olduğunu, ancak metal detayların zamanla paslandığını belirtti. Bu görüntüler, hem deprem gerçeğini hatırlatma hem de afet bilinci oluşturma açısından son derece önemli. Tahsin Ceylan, çekimlerde kullanılan teknenin bulunduğu bölgenin eskiden Çınarlık Meydanı’nın tam ortası olduğunu belirtti ve şu ifadeleri kullandı:

“Şu anda meydanın büyük bölümü yaklaşık 30 metre suyun altında. Depremin ardından binalar yıkıldı ve yeni yapılar inşa edildi, ama deprem izleri silinmiş değil. Eğer silinen bir yer varsa, o da burasıdır. 17 Ağustos’u ve depremin hatırasını canlı tutmak amacıyla bu kayıtları yaptık.”

Deprem İzleri ve Bu Günkü Durum

Ceylan, depremin izlerinin silinemediği yerlerin başında Değirmendere’deki batık şehri olduğunu vurguluyor. “Deprem sonrası yapıların yerine yenileri yapıldı ama izler hep kaldı. Burada, suyun altında, yapay resifler oluşmuş durumda. Artık orası, ıstakozlar ve kırlangıç balıkları gibi canlıların yuvası haline geldi.” diyerek, bölgenin ekosistem açısından zenginleştiğine dikkat çekiyor.

Deprem Farkındalığını Artırmak

Türkiye’nin deprem kuşağında yer aldığı gerçeğinin altını çizen Ceylan, bölgede gerçekleştirilen dalışların amacı olan depreme karşı bilinçli olma ve deprem hafızasını canlı tutma konusunda şunları söylüyor:

“Dünyada Çınarlık Meydanı’na benzer başka bir örnek yok. Burada yapılan dalışlar, insanların deprem gerçeğiyle yüzleşmesine ve hafızalarını canlı tutmasına olanak sağlar. O bölgede, 50 metreye kadar inen derinliklerde, o zamanların kalıntılarını görebiliyoruz. Buradaki çınar ağaçları ve yapılar, aslında depremin izlerini taşıyor ve gün yüzüne çıkarıyor.”

Depremin ardından yaşanan yıkım ve yeniden yapılanmaya rağmen, bu su altı alanları, bölgenin tarihsel ve doğal hafızasının önemli bir parçası olarak korunmaya devam ediyor. Ceylan, herkesin deprem bilincini artırmak adına bu tarz çalışmalarla farkındalık oluşturmanın önemine değiniyor.