Aileler Dikkat! Sağlık Bakanlığı Uyardı: Yüz Boyaları Güvenlik Testini Geçemedi – Güvenliğe Dikkat

Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Başkanı Prof. Dr. Ahmet Ayar, çocuklar tarafından kullanılan yüz boyalarının üretim sırasında yeterli güvenlik testlerinden geçmediğine dikkat çekti. Bu ürünlerde maliyeti düşürmek amacıyla en tehlikeli kimyasalların tercih edildiğini ve piyasaya sürüldüğünü belirtti. Ayrıca, kozmetik ürünlerin denetim süreçlerini detaylı şekilde anlattı.

Türkiye’de kozmetik ürünlerin üretimi ve denetimi, Avrupa Birliği standartlarına uygun olsa da, özellikle çocukların kozmetik kullanımında görülen artış büyük bir endişe kaynağı haline gelmiştir. Sosyal medyanın etkin kullanımıyla birlikte, giderek küçük yaşlardaki çocukların bu ürünlere ilgisi artmakta ve olası zararlar konusunda bilinçsiz bir kullanım söz konusu olmaktadır. Prof. Dr. Ayar, Avrupa mevzuatının Türkiye’de de uygulandığını vurgulayarak şunları söyledi: “Avrupa mevzuatının benimsenmesi, halk sağlığı açısından büyük avantajlar sağlayacaktır. Kozmetiklerin içerdiği maddelerin güvenliği temel hedefimizdir. Yasaklı maddelerin listeleri ve kullanım sınırları sürekli güncellenmektedir. Denetimlerin etkin biçimde yapılması gerekmektedir.”

Sosyal Medya ve Erken Yaşta Kozmetik Kullanımı

Prof. Dr. Ayar, yakın zamanda yapılan araştırmalarda, çocuklar arasında olağanüstü artış gösteren kozmetik kullanımına dikkat çekti. Bu artışın nedenleri arasında sosyal medyanın yaygın kullanımı ve özellikle TikTok gibi platformlarda çocukların paylaştığı videoların etkili olduğunu belirtti. 7-18 yaş arasındaki çocukların, bu videolarda çeşitli kimyasallar içeren 21 farklı malzemeyi kullanarak kendi kozmetik uygulamalarını sergilediklerini tespit etti.

Bu durumun kurumların da dikkatini çektiğini söyleyen Ayar, “Erken yaşta kozmetik kullanımı, olumsuz sağlık ve gelişim etkileri açısından ciddi bir risk taşımaktadır.” diye ekledi.

Çocuklar İçin Kozmetik Kullanımına Gerek Yok

Prof. Dr. Ayar, çocukların kozmetik ürünlerine ihtiyaç duymadığını ve bu tür ürünlerin kullanımı sırasında oluşabilecek risklerin bilinmesi gerektiğinin altını çizdi. “Henüz gelişen ve olgunlaşan deri, kimyasal maddelere karşı daha hassastır. Yetişkinler için uygun olan kozmetiklerin çocuklarda kullanılması, deriyi ve kan dolaşımını olumsuz etkileyebilir. Ayrıca, kimyasal maddelerin cilt yoluyla kana karışması ve vücutta uzun vadeli zararlar oluşturma ihtimali yüksektir.”

Derinlemesine bir uyarı ile sözlerine devam eden Ayar, kimyasal maddelerin alerji ve toksisite gibi zararlar verebildiğine işaret etti. Deride kızarıklık, kaşıntı veya egzama gibi geçici reaksiyonların yanı sıra, maddelerin kan dolaşımına karışmasıyla uzun vadede ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğine dikkat çekti.

Denetim ve Yaptırımlar

Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu’nun yıl içinde gerçekleştirdiği denetimlere değinen Prof. Dr. Ayar, “Kuruma bildirilmiş ürünlerin içerik analizleri ve kayıt kontrolleri yapılmaktadır. Bu yıl toplamda 197 ürün denetlenmiş ve bunların 190’ında uygunsuzluk tespiti olmuştur. Hatalı bulunan ürünler hakkında firmalara savunma hakkı tanınmış ve uygun olmayan ürünler toplatılabilmektedir. Eğer firmalar hatalarını kabul edip düzeltmezse, ürün başına 600 bin TL para cezası uygulanır.”

Yine özellikle mevzuata aykırı ürünlerin toplatılması ve geri çekilmesi işlemleri yapıldığını hatırlatan Ayar, “Üreticilerin mevzuata uygun ürünleri piyasaya sürmesini, uyumsuz ürünler konusunda ise gerekenleri yapmalarını önemle hatırlatıyoruz.”

Sağlık ve Güvenlik İçin Ailelere Tavsiyeler

TİTCK Başkanı Ayar, sosyal medyanın çocukları teşvik edici bir ortam olmasının ailelere de önemli görevler düştüğünü belirtti. Ailelere, özellikle erişkinler için tasarlanan kozmetik ürünlerin çocuklar tarafından kullanılmaması gerektiği konusunda uyarılarda bulundu. “Kırışıklık karşıtı, yaşlanmayı önleyici ürünler, gelişen çocuk ciltleri için uygun değildir ve zararlı olma ihtimali yüksektir. Daha güvenli olmak adına, yüz temizleyicileri, nemlendiriciler ve güneş koruyucularla sınırlı kalmaları faydalı olacaktır.”

Yüz Boyalarında Güvenlik Endişeleri

Prof. Dr. Ayar, özellikle yüz boyaları gibi ürünlerin çocuklarda kullanımının artması üzerine uyarılarda bulundu. “Çizgi film karakterlerinin sembollerinin deriye uygulanması son derece tehlikelidir. Bu ürünlerin üretimi ve güvenliği ile ilgili standartlar maalesef yoktur.”

Bilimsel araştırmaların, geçici çıkartma ürünleri ve renklendiricilerde alerjen ve ağır metal tespit ettiğine dikkat çeken Ayar, ailelere önemli uyarılar yaptı: “Bu ürünlerin kullanımı, alerji ve toksisite risklerini artırır. En riskli ürünler yüz boyalarıdır ve üretim aşamasında güvenlik testlerinden geçmemiş olabilirler. Avrupa’nın da kozmetik listesinde yer almayan bu ürünlerin, güvenlik mekanizmaları yoktur.”

Son olarak, çocuklara yönelik yüz boyalarının kozmetik olarak üretildiği halde, üretim aşamasında güvenlik testine tabi tutulmadığını ve maliyetin düşürülmesi amacıyla en riskli kimyasalların kullanıldığına vurgu yapan Ayar, “Kurumumuz bu ürünleri kaydediyor ve denetliyor. Ancak, normal kozmetik yönetmeliklerine tabi olmayan bu ürünlerin denetlenmesi mümkün değildir. Yasaklar önemli olmakla beraber, ailelerin ve çocukların bilinçli olması daha büyük bir öneme sahiptir.”